Terapötik İletişim Becerileri Modülü

Terapötik İlişki

    Terapötik ilişki, bireyin sağlıkla ilgili hedeflerine ulaşmasına yardımcı olmak amacıyla terapötik iletişim yöntemleri kullanılarak kurulan, planlı, zaman sınırlı, birey merkezli, yararlı ve yapıcı eylemler dizisidir. Formal olmanın yanı sıra insan doğasından kaynaklanan unsurları da içeren, karşılıklı etkileşime dayanan, özgün, iyileştirici ve karşılıklı öğrenmeyi sağlayan nitelikte bir ilişkidir.

    Terapötik ilişki kurarak; bireyi tanımak, hakkında doğru bilgi elde etmek, gereksinimlerini, sorunlarını belirlemek, kaygı alanlarını açığa çıkarmak, duygularını ifade etmesine ve kabullenmesine yardım etmek, düşüncelerini ve yaşadıklarını nasıl algıladığını anlamak, yeni bir bakış açısından bakmasına, içsel gücünü harekete geçirmesine ve sorunlarıyla baş etmesine rehberlik etmek, bilgi ihtiyacı varsa bunu karşılamak ve olumsuz haberleri vermek, davranışlarının sorumluluğunu almasına ve değiştirmesine cesaretlendirmek, iyilik halinin gelişmesine yardım etmek, öz-saygısını ve öz-güvenini yükseltmesine olanak sağlamak mümkün olur.

    Sağlıklı/hasta bireyle terapötik ilişkiyi geliştirmek hemşirenin sorumluluğundadır. Güven, dürüstlük, tutarlılık, gizlilik ve mahremiyeti korumak, gerçek-samimi ilişki, içtenlik, sahici ilgi, empati, saygı, kabul, sınırları bilme, kültüre duyarlılık, öz-farkındalık, kendiliğin terapötik kullanımı terapötik ilişkinin önemli bileşenleridir. Bu bileşenler varsayıma dayalı değildir, somut davranışlarla gösterilerek kazanılması gerekir.

    Hemşire teorisyen Peplau terapötik ilişkinin aşamalarını tanımlamıştır. Bunlar;
  • Ön Hazırlık Aşaması

    • Sağlıklı/hasta bireyle karşılaşmadan ve tanışmadan önceki hazırlığı içerir. Hemşire, bireyin sağlıkla ilgili öyküsü hakkında mevcut verileri gözden geçirir, kendi duygularını ve düşüncelerini fark edebilir. İlk görüşme için zamanı, yeri ve ortamı planlar.

  • Oryantasyon Aşaması

    • İlk karşılaşma ile başlar, sıklıkla rahatsızlık vericidir ve uyum kuruluncaya kadar kaygı yaşanabilir. Birbirini kalıplaşmış rollerle algılayabilirler ve ilişki yüzeysel düzeyde kalabilir. Beden dili daha çok önem kazanır. Bu aşamada hemşire sağlıklı/hasta bireyle tanışır, rolü hakkında bilgilendirir, kendisinin ulaşılabilir olduğunu gösterir yani varlığını sunar. Bireyin sağlık durumunu, ihtiyaçlarını, beklentilerini değerlendirir, öncelikli sorunlar ve bakım hedefleri hakkında anlaşmaya varılır. Güven ve iş birliğinin kurulması esastır.

  • Çalışma Aşaması

    • Terapötik ilişkinin olgunlaştığı ve ortak olarak belirlenen hedeflere ulaşmak için gereken tüm iyileştirici uygulamaları kapsayan aşamadır. Bakım planı doğrultusunda hemşirelik girişimleri gerçekleştirilir, sonuçları ve hedeflere ulaşma açısından ilerleme değerlendirilir. Bu değerlendirmelere ve elde edilen yeni verilere göre bakım planında değişiklikler yapılabilir.

  • Sonlandırma Aşaması

    • Ulaşılan hedeflerin kutlandığı, diğer taraftan kaybın eşlik ettiği aşamadır. Hemşire de bakım alan birey de ilişkinin sona ermesiyle ilgili duygularını paylaşır, hasta yatarak tedavi görmüşse hastaneden çıkış sonrası için talimatlar, başa çıkma davranışları, destek sistemleri gözden geçirilir.

Egzersize Başla
    Egzersiz Nasıl Çalışıyor?
  • Egzersiz içerisinde yer alan hemşirelik faaliyetinin, terapötik ilişkinin hangi aşamasında gerçekleştirildiğini seçiniz.